پژوهشی در حکم ارث زوجین در ازدواج موقّت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران

2 استاد فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران (نویسنده مسئول)

3 استادیار فقه و مبانی حقوق اسلامی ، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، ایران

10.22075/feqh.2021.23948.2945

چکیده

عقد نکاح موقت، یکی از احکام اختصاصی فقه شیعه است که در برخی از احکام با عقد دائم متفاوت بوده و از جمله موارد اختلاف، بحث توارث زوجین در نکاح منقطع است؛ در حالی که در عقد دائم، اختلافی در ارث بردن زوجین از یکدیگر وجود ندارد. با تتبع در اقوال فقها، معلوم می شود که عده ای قائل به توارث به طور مطلق هستند؛ گروه دیگر، به عدم توارث به طور مطلق قائل شده و بیان داشته اند که ماهیت عقد موقت، مقتضی توارث نمی باشد. دیدگاه سوم قائل ضمن قول به تفصیل، اصل را بر توارث دانسته و عدم توارث را فقط در صورت وجود شرط معتبر می داند و گروه دیگر اصل را بر عدم توارث می دانند مگر این که شرط توارث شود. تحقیق حاضر به روش توصیفی تحلیلی، ضمن واکاوی در ادله دیدگاه های مختلف، دیدگاه مشهور مبنی بر عدم توارث جز در فرض اشتراط ارث بردن را تقویت کرده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

ارث زوجین در ازدواج موقت در فقه و حقوق موضوعه

نویسندگان [English]

  • Zahra Tajari Moazeni 1
  • Aliakbar Izadifard 2
  • Ali Faghihi 3
  • Aliakbar Abilhiseini 3
1 Islamic Azad University-Babol
2 Mazandaran University
3 Islamic Azad University-Babol
چکیده [English]

از مسائل پیچیده و مورد اختلاف در شریعت اسلام، احکام زوجین در عقد متعه یا موقت می باشید زیرا اکثر مسلمانان به دلائل نامشروع و تعصبی و ادلة واهی و اجتهاد در مقابل نص، متعه را قبول ندارند. این مسئله فقط در مذهب شیعه اثنی عشریه مورد بحث قرار می گیرد. در این رابطه در فقه امامیه 4 نظریه مورد بحث قرار گرفته است. برخی از فقها قائل به توارث به طور مطلق هستند به این صورت که نکاح موقت را مانند نکاح دائم می دانند و به عموم آیه 12 سوره نساء استناد می کنند. گروه دیگر قائل به عدم توارث به طور مطلق هستند و بیان داشته اند ماهیت عقد موقت مقتضی توارث نمی باشد. دیگران قائل به تفصیل در مساله هستند که دسته ای اصل را بر توارث دانسته و عدم توارث را فقط در صورت وجود شرط معتبر می دانند و گروه دیگر اصل را عدم توارث می دانند مگر اینکه شرط توارث شود.هدف، پاسخ دادن به سوالات است.آیا در عقد متعه زن و شوهر از یکدیگرارث می برند یا خیر؟ و بحثی که از متعلقات این عنوان است؛ اگر زن و شوهر قبل از عقد متعه با هم شرط توارث و ارث بردن از یک دیگر بکنند، آیا این شرط صحیح است فاسد است!؟ که در صور اول، عقد پا برجا بوده و در صور دوم، عقد از اصل باطل شود و دیگر احکام دیگر از جمله محرمیت از بین می رود. با بررسی اقوال و ادلة فقهاء، به نظر مختار اشاره نمودیم.

کلیدواژه‌ها [English]

  • ارث
  • زوجین
  • ازدواج موقت
  • متعه
  • فقه